2025 yılına kadar bir güneş veya rüzgâr enerjisi santrali ya da bir depolama tesisi (BESS) için elektrik şebekesine erişim “ilk gelen, ilk hizmet alır” ilkesine göre sağlanıyordu: geliştirici bağlantı başvurusunu yapıyor, şebeke işletmecisi bu başvuruya dayanarak bir bağlantı çözüm etüdü (studiu de soluție) hazırlıyor, geliştirici teknik bağlantı onayını (aviz tehnic de racordare – ATR) alıyor ve şebeke işletmecisiyle bağlantı sözleşmesini imzalıyordu. Sonuç, şebekenin gerçek kapasitesini çok aşan sayıda ATR olmuştur; bunların birçoğu inşa aşamasına ulaşmayan projelere aittir.

Romanya Ulusal Enerji Düzenleme Kurumu (“ANRE”), 2026'dan itibaren kuralları iki düzlemde değiştirmiştir. En az 5 MW gücündeki projeler için şebeke kapasitesi, iletim ve sistem operatörü olan Compania Națională de Transport al Energiei Electrice Transelectrica SA (“Transelectrica”) tarafından düzenlenen ihale yoluyla tahsis edilmektedir. 1 MW'ın üzerindeki tüm projeler için ATR ve kuruluş izni (autorizație de înființare) aşamalarında istenen teminatlar artırılmış, yapı ruhsatı ve kuruluş izninin alınmasına ilişkin süreler ise sıkı yaptırımlara bağlanmıştır.

İhaleler 30 Ekim ile 12 Kasım 2026 (dâhil) tarihleri arasında yapılmaktadır. Yasal çerçeveyi ve bunun geliştiriciler, proje alıcıları ve finansörler açısından sonuçlarını aşağıda sunuyoruz.

İhale prosedürü, elektrik üretim yerlerinin bağlantısı için elektrik şebekesi kapasitesinin tahsisine ilişkin Metodoloji'nin onaylanması ile kullanıcıların kamu yararına elektrik şebekesine bağlantısı alanındaki bazı ANRE başkanlık kararlarının değiştirilmesi ve tamamlanmasına dair olup Romanya Resmî Gazetesi'nin (Monitorul Oficial al României) 2 Ağustos 2024 tarihli ve 758 sayılı Kısım I nüshasında yayımlanan 53/2024 sayılı ANRE Kararı (Ordin) (“53/2024 sayılı Karar”) ile düzenlenmiştir. Kararın eki, asıl Metodoloji'yi (“Metodoloji”) içermektedir.

53/2024 sayılı Karar, 19 Aralık 2025 tarihli ve 1182 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 79/2025 sayılı ANRE Kararı (“79/2025 sayılı Karar”) ile değiştirilmiştir. Metodoloji, bir geçiş rejimi ve 2026 yılı için özel bir takvimle birlikte 1 Ocak 2026'dan itibaren uygulanmaktadır.

ANRE, Mayıs 2026'da her ikisi de 21 Mayıs 2026 tarihli, birbirini tamamlayan iki karar kabul etmiştir:

  • Kullanıcıların kamu yararına elektrik şebekesine bağlantısı alanındaki bazı ANRE başkanlık kararlarının değiştirilmesi ve tamamlanmasına dair olup 25 Mayıs 2026 tarihli ve 436 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 15/2026 sayılı ANRE Kararı (“15/2026 sayılı Karar”); bu Karar, 59/2013 sayılı ANRE Kararı ile onaylanan Kullanıcıların Kamu Yararına Elektrik Şebekelerine Bağlantısına İlişkin Yönetmeliği (“Bağlantı Yönetmeliği”), bağlantı çerçeve sözleşmelerini ve Metodoloji'yi değiştirmektedir;
  • 6/2025 sayılı ANRE Kararı ile onaylanan Elektrik Enerjisi Sektöründe Lisans ve İzin Verilmesine İlişkin Yönetmeliğin (“Lisans Yönetmeliği”) değiştirilmesi ve tamamlanmasına dair olup kuruluş izni için teminatı getiren 16/2026 sayılı ANRE Kararı.

2. İhaleye kimler girer ve ihale nasıl işler

Metodoloji'nin 1. maddesine göre, elektrik şebekesi kapasitesinin ihale yoluyla tahsisi şunları kapsar:

  • elektrik üretim tesislerinin kurulu gücü 5 MW'a eşit veya daha büyük olan yeni elektrik üretim yerlerinin bağlantısı;
  • mevcut bir üretim yerine/tüketim ve üretim yerine, kurulu gücü 5 MW'a eşit veya daha büyük ek elektrik üretim tesislerinin/depolama tesislerinin yerleştirilmesi durumunda şebekeye verme için güç artışı verilmesi;
  • kurulu gücü 5 MW'a eşit veya daha büyük elektrik üretim tesislerinin/depolama tesislerinin mevcut bir tüketim yerine bağlanması.

Başlıca unsurlar:

  • Transelectrica şebekeyi bölgelere ayırır ve her bölge ve her yıl için mevcut kapasiteyi ve elektrik şebekesi güçlendirme işlerinin tahmini maliyeti esas alınarak hesaplanan başlangıç fiyatını yayımlar;
  • tahsis dönemi 10 yıldır ve ihale yılını izleyen ikinci yılla başlar; 2026 ihalesi için dönem 2028–2037'dir;
  • oturumlar günlük olarak yapılır; her iş günü, tahsis döneminin her bir yılı için kronolojik sırayla, saat 08.00 ile 13.00 arasında birer oturum düzenlenir; teklifler oturum sırasında değiştirilebilir veya geri çekilebilir;
  • ihaleyi kazanan, Transelectrica ile bir kapasite tahsis sözleşmesi imzalar, ihale yoluyla tahsis edilen kapasitenin bedelinin ödenmesi için sözleşme bedelinin %1'i tutarında mali teminat verir ve bedeli öder (bedel, tahsis edilen kapasitenin ihale sonuç fiyatıyla çarpılmasıyla hesaplanır); bedelin en az 'si tahsis sözleşmesinin imzalandığı tarihten itibaren 30 gün içinde, tamamı ise 4 ay içinde ödenir;
  • en az 5 MW gücündeki üretim yerleri için ATR'nin düzenlenmesi, tahsis sözleşmesinden doğan tüm ödeme yükümlülüklerinin yerine getirilmesine bağlıdır (Bağlantı Yönetmeliği'nin 26. maddesinin (3¹). fıkrası).

Tahsil edilen tutarlar yalnızca elektrik şebekelerinin geliştirilmesi için kullanılır (Metodoloji'nin 24. maddesi). Kapasite bedeli, ayrıca ödenen bağlantı tarifesinin yerini almaz.

3. İlk ihale: takvim ve 16 Kasım 2026 itibarıyla durum

2026 yılı için 79/2025 sayılı Karar ve Transelectrica'nın elektrik şebekesi kapasitesinin tahsisine ilişkin prosedürü özel bir takvim belirlemiştir:

  • 30 Haziran 2026: elektrik şebekesinin mevcut kapasitesinin yayımlanması;
  • 14 Temmuz 2026: tahsis başvurularının yapılması ve katılım teminatının verilmesi için son tarih;
  • 24 Temmuz 2026: uygun katılımcılar listesi;
  • 23 Ekim 2026: elektrik şebekesinin geliştirilmesi için gerekli ek işleri içeren genel bağlantı çözüm etüdünün güncellenmesi;
  • 30 Ekim 2026: ilk ihale oturumu;
  • 12 Kasım 2026: son ihale oturumu.

Transelectrica'ya göre, toplam gücü 491 MW olan 12 proje kaydolmuştur; katılımcılar arasında Romgaz ile Türkiye ve Çin'den yatırımcılar bulunmaktadır. Transelectrica 10 şebeke bölgesinde 1.566 MW kapasite sunmuştur. İlk kapasiteler 2032'den itibaren bölgelerin çoğunda kullanılabilir olacak, Dobruca'da ise ancak 2037'de. İhale başlangıç fiyatları, bölgeye ve yıla göre yaklaşık 724.000 ley/MW ile 3,8 milyon ley/MW arasında değişmektedir.

İhale oturumları 12 Kasım 2026'da sona ermiştir. Nihai sonuçlar (tahsis edilen kapasiteler, ihale sonuç fiyatları, tahsis sözleşmeleri) henüz yayımlanmamıştır. Rakamların, sonuçlar yayımlandıktan sonra Transelectrica platformunda doğrulanması gerekecektir.

4. 2026'dan önce yapılan başvurular için geçiş rejimi

53/2024 sayılı Karar'ın 79/2025 sayılı Karar ile belirlenen şekliyle 7. maddesi, elektrik üretim tesislerinin kurulu gücü en az 5 MW olan üretim yerleri veya tüketim ve üretim yerleri için 1 Ocak 2026'dan önce yapılan bağlantı başvuruları bakımından şu ayrımı yapar:

  • Metodoloji, 1 Ocak 2026'dan itibaren şebeke işletmecilerine kaydedilen tüm kapasite tahsis başvurularına uygulanır;
  • bağlantı çözüm etüdü 31 Aralık 2025'e kadar sunulmuş ve ATR'si 30 Haziran 2026'ya kadar düzenlenmiş olan başvurular önceki kurallara göre devam eder;
  • 1 Ocak 2026'dan önce şebeke işletmecilerine kaydedilen ve bağlantı çözüm etütleri 31 Aralık 2025'e kadar iletilmemiş olan bağlantı başvurularında, çözüm etütlerinin hazırlanması için tahsil edilen tutarlar tamamen iade edilir.

Projenin ATR'sinin geçerliliğini koruyup korumadığından veya projenin ihaleye girmesi gerekip gerekmediğinden emin değil misiniz? Belgeleri ve uygulanacak süreleri inceliyoruz.

Görüşme planlayın

5. Mayıs 2026'dan itibaren yeni teminatlar ve süreler

ATR teminatı: bağlantı tarifesinin 'si

ATR'nin düzenlenmesi için verilecek mali teminat, bağlantı tarifesinin KDV hariç tutarının %5'inden 'sine yükselmektedir [Bağlantı Yönetmeliği'nin 15/2026 sayılı Karar ile eklenen 31. maddesinin (3¹). fıkrası]. Yeni tutar, şebeke işletmecisinin teminat tutarını Karar'ın yürürlüğe girmesinden önce bildirmiş olduğu başvurulara uygulanmaz [V. maddenin (1). fıkrası]. Teminat artışı şunlar için geçerlidir:

  • depolama tesisi içerenler de dâhil olmak üzere yeni üretim yerleri veya tüketim ve üretim yerleri;
  • münferiden bağlanan depolama tesisleri;
  • toplam onaylı şebekeye verme ve/veya tüketim gücünü 1 MW'ın üzerine çıkaran güç artışları.

Yapı ruhsatı ve kuruluş izninin alınması için süre

  • yapı ruhsatı ve ANRE tarafından verilen kuruluş izni, bağlantı tesisinin yapımına ilişkin uygulama sözleşmesinin imzalanmasından önce, ancak bağlantı sözleşmesinin imzalanmasından itibaren en geç 12 ay ve ATR'nin düzenlenmesinden itibaren en geç 18 ay içinde alınmalıdır [Bağlantı Yönetmeliği'nin 36. maddesinin (5²). fıkrası];
  • şebeke işletmecisi, başvuru sahibine atfedilemeyen haklı sebeplerle süreyi yalnızca bir kez ve en fazla 12 ay uzatabilir [36. maddenin (5⁵). fıkrası];
  • izinler süresinde alınmazsa ATR'nin geçerliliği sona erer ve bağlantı sözleşmesi kendiliğinden sona erer [36. maddenin (6¹). fıkrası];
  • onaylı şebekeye verme gücü 1 MW'ı aşan üretim yerlerine veya tüketim ve üretim yerlerine ait mevcut bağlantı sözleşmeleri için yapı ruhsatı ve kuruluş izni, aynı yaptırım altında, 15/2026 sayılı Karar'ın yürürlüğe girmesinden itibaren en geç 12 ay içinde, yani 25 Mayıs 2027'ye kadar alınmalıdır [V. maddenin (3) ve (5). fıkraları].

Kuruluş izni için 30 euro/kW teminat

16/2026 sayılı Karar uyarınca kuruluş izni başvuru sahibi, ATR'de yer alan verilere göre enerji tesisinin kurulu elektrik gücü üzerinden hesaplanan 30 euro/kW tutarında bir teminat vermekle yükümlüdür. Gayrikabilirücu ve ANRE'nin ilk talebinde ödenebilir nitelikteki teminat, kuruluş iznine konu santralin inşaat işlerinin tamamlanmasına ilişkin geçici kabul tutanağının (recepție la terminarea lucrărilor) düzenlenmesine kadar geçerliliğini korur. ANRE, proje kuruluş izninin geçerlilik süresi içinde tamamlanmazsa veya izin sahibi projeden vazgeçerse teminatı paraya çevirebilir. Hibrit projelerde ve kurulu elektrik gücünün artırılmasını gerektiren teknolojik yenilemelerde (retehnologizare) teminat, ilk ATR'ye göre kurulu elektrik gücü ile güncellenmiş ATR'ye göre kurulu elektrik gücü arasındaki fark olarak ortaya çıkan güç artışı esas alınarak hesaplanır.

ANRE'nin teminatın verilmesi, paraya çevrilmesi ve iadesine ilişkin prosedürü Ağustos 2026'da kamuoyu görüşüne açılmıştır. Taslak, bir üretim yerine eklenen depolama tesislerinin muaf tutulmasını önermekte olup sektör dernekleri bağımsız (stand-alone) depolama için teminatın 5.000 euro/MW'a indirilmesini talep etmiştir. Prosedür kabul edilene kadar BESS'e ilişkin teminat rejimi dikkatle takip edilmelidir.

İhaleye katılım teminatı

2026 yılı için katılım teminatı, talep edilen kapasitenin MW'ı başına, düzenlendiği gündeki Romanya Ulusal Bankası (BNR) kuru üzerinden 20.000 euro'dur [Metodoloji'nin 15/2026 sayılı Karar ile belirlenen şekliyle 8. maddesinin (4). fıkrasının a) bendi]. 2027'den itibaren teminat, 2026 yılındaki tutar ile önceki yılın ihaleleri sonucunda imzalanan tahsis sözleşmelerindeki fiyatların tahsis edilen kapasiteye göre ağırlıklandırılmış ortalamasından düşük olanına eşittir.

6. Geliştiriciler açısından anlamı

Yeni kurallar, bir yenilenebilir enerji yatırımının diğer aşamalarına (arazi, imar, izinler, enerji satış sözleşmeleri) eklenmekte ve bu aşamaların hazırlanma sırasını değiştirmektedir:

  • en az 5 MW gücündeki projelerde şebekeye erişim maliyeti bir ihale değişkeni hâline gelir ve bağlantı tarifesi ile teminatlarla birlikte finansal modele dâhil edilmelidir;
  • mevcut kapasite takvimi (çoğu bölgede 2032'den itibaren), işletmeye alma tarihini ilk plana göre kaydırabilir;
  • teminatlar proje boyunca birbirini izler ve önceden belirlenmiş banka teminat limitleri gerektirir: katılım teminatı, tahsis sözleşmesinin %1'i tutarındaki, tahsis edilen kapasitenin bedelinin ödenmesine ilişkin mali teminat, bağlantı tarifesinin 'si tutarındaki teminat ve kuruluş izni için 30 euro/kW teminat;
  • yapı ruhsatı ve kuruluş izni, bağlantı sözleşmesinin imzalanmasından itibaren en geç 12 ay ve ATR'nin düzenlenmesinden itibaren en geç 18 ay içinde alınmalıdır; bu da arazi üzerindeki hakkın, izin ve onayların ve finansman belgelerinin bağlantı sözleşmesi imzalanmadan önce hazırlanmasını gerektirir.

7. Alıcılar ve finansörler için hukuki durum tespiti (due diligence)

Bir alıcı için geçerli bir ATR, geliştirme aşamasındaki bir projenin en değerli varlığı, ancak aynı zamanda sona ermeye en açık unsuru hâline gelmiştir. Bir projenin satın alınmasında veya finansman sağlanmasında inceleme şunları kapsamalıdır:

  • ATR rejimi: en az 5 MW gücündeki projeler için projenin 53/2024 sayılı Karar'ın 7. maddesindeki geçiş rejimine girip girmediği (bağlantı çözüm etüdü ve ATR tarihleri) veya tamamen ödendiği kanıtlanmış bir tahsis sözleşmesiyle tahsis edilmiş kapasiteye sahip olup olmadığı;
  • süreler: bağlantı sözleşmesinin tarihi, ATR tarihi, yapı ruhsatı ve kuruluş izni için son tarih ve şebeke işletmecisi tarafından verilmiş olası süre uzatımları;
  • teminatlar: düzenleyen, tutar, geçerlilik, lehtar, paraya çevrilme halleri ve kontrol değişikliğinde değiştirilme imkânı;
  • kuruluş izni: izin sahibi, geçerlilik süresi, bağlı özel koşullar ve 30 euro/kW teminat;
  • devir: ATR'nin, bağlantı sözleşmesinin, tahsis sözleşmesinin ve iznin devredilip devredilemeyeceği veya işlemin proje şirketinin paylarının devralınması şeklinde yapılandırılması gerekip gerekmediği;
  • satış ve finansman sözleşmelerinde: taliki şartlar, ATR'nin geçerliliğine ilişkin beyan ve tekeffüller, fiyat düzeltmesi ve kuruluş izninin alınmasına bağlı earn-out türü mekanizmalar.

Yabancı yatırımcılar için satın alma işlemi, ANRE ve Transelectrica prosedürlerinden ayrı olarak Doğrudan Yabancı Yatırımları İnceleme Komisyonu'nun (CEISD) onayını da gerektirebilir.

8. Yapmanız gerekenler

  • En az 5 MW gücündeki projeler için projenin önceki rejim kapsamında düzenlenmiş bir ATR'ye sahip olup olmadığını veya ihaleye girmesi gerekip gerekmediğini belirleyin ve ilgili tarihlerin kanıtlarını saklayın: bağlantı başvurusunun kaydı, bağlantı çözüm etüdünün onaya sunulması ve ATR'nin düzenlenmesi.
  • Yapı ruhsatı ve kuruluş izni için son tarihi hesaplayın: bağlantı sözleşmesinden itibaren 12 ay ve ATR'den itibaren 18 ay veya mevcut sözleşmeler için 15/2026 sayılı Karar'ın yürürlüğe girmesinden itibaren 12 ay.
  • Süre dolmadan önce, gecikmenin size atfedilemeyeceğini gösteren belgelerle şebeke işletmecisinden süre uzatımı talep edin.
  • Özellikle proje depolama tesisleri içeriyorsa ilk ihalenin sonuçlarını ve 30 euro/kW teminata ilişkin ANRE prosedürünü takip edin.

Sıkça sorulan sorular

Hangi projelerin şebeke kapasitesi tahsis ihalesine katılması gerekir?

İhaleye, kurulu gücü en az 5 MW olan üç kategorideki projeler katılır: yeni üretim yerleri; depolama tesislerinin eklenmesi yoluyla olanlar da dâhil olmak üzere mevcut üretim yerlerinde veya tüketim ve üretim yerlerinde şebekeye verme için güç artışları; mevcut tüketim yerlerine bağlanan üretim veya depolama tesisleri. 1 Ocak 2026'dan önce kaydedilen, bağlantı çözüm etüdü 31 Aralık 2025'e kadar onaya sunulmuş ve ATR'si 30 Haziran 2026'ya kadar düzenlenmiş olan geçiş rejimi kapsamındaki başvurular bunun istisnasıdır.

İhaleye katılmanın maliyeti nedir?

2026'da katılım teminatı, talep edilen kapasitenin MW'ı başına 20.000 euro'dur. Teminat, ihaleyi kazanamayan isteklilere ihaleden sonra, kazanan istekliye ise tahsis sözleşmesinin imzalanmasından sonra iade edilir. Kazanan istekli, tahsis edilen kapasite için ihale sonuç fiyatını öder ve tahsis sözleşmesi bedelinin %1'i tutarında teminat verir.

Yapı ruhsatını ve kuruluş iznini süresinde alamazsam ne olur?

Şebeke işletmecisi süre uzatımı vermemişse ATR'nin geçerliliği sona erer ve bağlantı sözleşmesi kendiliğinden sona erer. Süre uzatımı, başvuru sahibine atfedilemeyen sebeplerle yalnızca bir kez ve en fazla 12 ay için verilir.

30 euro/kW teminat bataryalar için de geçerli mi?

16/2026 sayılı Karar teknolojiler arasında ayrım yapmamaktadır. Teminat kuruluş izni başvurusunda verilir ve kuruluş izni depolama tesisleri için de gereklidir. ANRE bir üretim yerine eklenen depolama tesislerinin muaf tutulmasını önermiştir; ancak bu makalenin yazıldığı tarih itibarıyla prosedür kabul edilmemiştir.

2026'dan önce düzenlenmiş ATR'ye sahip bir projeyi satın alabilir miyim?

Evet, ancak projenin değeri yapı ruhsatı ve kuruluş izninin alınmasına ilişkin sürelere ve verilmiş teminatlara bağlıdır. ATR'nin geçerliliği sona ererse, en az 5 MW gücündeki bir proje şebeke kapasitesini yalnızca ihale yoluyla elde edebilir.

Adesman & Asociații, yenilenebilir enerji ve depolama projelerinde şebeke bağlantısı ve izin süreçlerinden satın alma ve finansman işlemlerine kadar geliştiricilere, yatırımcılara ve finansörlere destek vermektedir. Romanya'daki BESS projeleri ve güneş enerjisi ve BESS projeleri için hukuki durum tespiti (due diligence) hakkındaki analizlerimizi de okuyabilirsiniz. Enerji hukuku alanındaki çalışmalarımız hakkında daha fazla bilgi edinin.

Kapasite ihalesine katılımı, bir yenilenebilir enerji projesinin satın alınmasını veya finansmanını mı hazırlıyorsunuz? Enerji hukuku ekibimizle görüşün.

Bize ulaşın

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Uygulanacak hukuki rejim, her enerji projesinin somut durumuna ve inceleme tarihinde yürürlükte olan mevzuata göre değerlendirilmelidir.